تبلیغات
shimi 2 - حذف مواد مخرب لایه ازن‌
 
shimi 2
Man hamise az shimi nomre 20 migiram shoma ham talash konid mesle man shin
درباره وبلاگ


Omid varam khosheton biyad

مدیر وبلاگ : Fereshteh S.SH
نویسندگان
نظرسنجی
نظرتان راجب مطالب چی؟








آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
emo

جام جم آنلاین: آیا تا به حال با مواد تشكیل‌دهنده دستگاه‌هایی كه برای اطفای حریق استفاده می‌شوند، ‌آشنایی داشته‌اید؟ آتش خاموش‌كن‌ها بستگی به كاربردی كه دارند، از مواد شیمیایی مختلفی تشكیل شده‌اند ‌كه هالون‌ها یكی از

هالون‌ها یكی از گاز‌های مخرب لایه ازن هستند كه در كپسول‌های آتش‌نشانی برای ‌خاموش كردن آتش استفاده می‌شوند.‌ با وجود خواص بسیار مناسب برای خاموش كردن آتش در این گازها، این مواد جزو ‌فهرست مواد تحت كنترل پروتكل مونترال قرار دارد و به دلیل توان تخریب ازن بسیار ‌بالای آنها باید از چرخه مصرف حذف شوند.

بررسی‌ها نشان داده است با این كه میزان كل مصرف این مواد در جهان حدود 2 درصد ‌كل مصرف مواد مخرب لایه ازن را تشكیل می‌دهد، اما این گازها موجب تخریب بیش از ‌‌25درصد لایه ازن می‌شوند.‌

‌براساس مفاد پروتكل مونترال، كشورهای عضو موظف به حذف تولید و مصرف مواد ‌مخرب لایه ازن، بنا بر برنامه زمانی ارائه شده در این پروتكل هستند. جمهوری اسلامی ‌ایران نیز كه در سال 1369 (1990 میلادی) به عضویت این پروتكل درآمده است و از آن ‌زمان تاكنون فعالیت‌های بسیاری در زمینه حذف مصرف مواد مخرب لایه ازن در صنایع ‌مختلف مصرف‌كننده این مواد ازجمله صنایع تولید تجهیزات سرماساز، تولید اسفنج و ‌صنعت كشاورزی داشته موظف است به دیگر تعهدات این پروتكل عمل كند.‌

بررسی‌ها نشان می‌دهد كه هالون‌ها یكی از مواد مخرب لایه ازن است كه سلامت كره زمین را ‌تهدید می‌كنند، طبق برنامه زمانبندی پروتكل مونترال به منظور حفاظت از لایه ازن ‌احداث سیستم‌های جدید هالون ممنوع اعلام شده و با متوقف شدن تولید هالون مصرف‌‌كنندگان این ماده موظف به جایگزینی آن با دیگر عوامل خاموش‌كننده آتش سازگار با ‌قوانین و مقررات جاری زیست محیطی شده‌اند. ‌

از این رو كشورهای عضو پروتكل مونترال ملزم به اعمال كنترل در تولید و مصرف و در نهایت ‌حذف مصرف هالون‌ها تا سال 2010 میلادی هستند. بر این اساس پس از اول ژانویه سال ‌‌2010 میلادی تنها هالون‌های بازیافتی می‌توانند مورد مصرف قرار گیرند و این امر فقط ‌تحت نظر نهادهای دولتی و بین‌المللی همچون دفتر حفاظت لایه ازن سازمان حفاظت ‌محیط زیست امكان‌پذیر است.‌

اقدامات انجام شده در ایران ‌

‌در این خصوص، دفتر حفاظت لایه ازن با همكاری آژانس توسعه فرانسه (به صورت همكاری ‌دوجانبه) و با استفاده از تسهیلات صندوق چندجانبه پروتكل مونترال اقدام به اجرای طرح ‌‌ برنامه مدیریت هالون به منظور حذف مصارف غیرضروری هالون در كشور كرده است‌‌. این طرح شامل 3 بخش عمده شامل ایجاد مركز تبادل اطلاعات،‌ ایجاد بانك فیزیكی ‌هالون و آموزش كمك‌های فنی بوده است كه هم‌اكنون در كشور در حال اجراست.‌

بخش ایجاد مركز تبادل اطلاعات شامل اطلاعات فنی، اقتصادی و دیگر موارد مرتبط با ‌هالون‌هاست كه دفتر حفاظت لایه ازن هم‌اكنون در حال جمع‌آوری تمامی اطلاعات ‌مربوط به شركت‌های تامین‌كننده خدمات و مصرف‌كننده‌های هالون است.‌

بانك فیزیكی هالون نیز به منظور بازیافت، بازگردش هالون‌ها و پوشش مصارف ضروری ‌ایجاد می‌شود.‌

در این بخش مراكز بانك فیزیكی هالون برای جلوگیری از انتشار بی‌مورد هالون در هوا و ‌نیز فراهم آوردن هالون برای شركت‌ها یا سازمان‌هایی كه مصرف هالون در آنها بنا به ‌تشخیص گروه مشاوران هالون ضروری است كاربرد دارد.‌
همچنین این مركز مسوول دریافت هالون‌ها از استفاده‌كنندگانی هستند كه تجهیزات ‌مصرف‌كننده هالون یا اطفای حریق خود را از رده خارج كرده یا تجهیزات فعلی را جایگزین ‌دستگاه‌های بدون مصرف هالون كرده‌اند. ‌

این مركز هالون‌های بازیافتی را مطابق معیار تعریف شده به استفاده‌كنندگانی كه نیاز حیاتی ‌و ضروری به مصرف هالون دارند، خواهند فروخت. ‌

بر این اساس آموزش كمك‌های فنی به مراكز مصرف‌كننده هالون درخصوص مدیریت ‌استفاده از هالون یا جایگزینی این مواد نیز ضروری است كه در حال اجرا در كشور است.

محدودیت استفاده از هالون در جهان ‌

بررسی‌ها نشان می‌دهد كه هالون‌ها در تخریب لایه ازن استراتوسفریك نقش بسیار بالایی ‌دارند؛ به طوری كه ‌پتانسیل تخریب لایه ازن هالون 1301 كه به نام تجاری BTM ‌شناخته می‌شود 10 و طول عمر اتمسفری آن 65 سال و پتانسیل تخریب هالون 1211 ‌كه به نام تجاری‌ ‌BCF شناخته می‌شود 3 و طول عمر اتمسفری آن 11  سال ا‌ست كه در مقایسه با بقیه مواد مخرب لایه ازن درصد تخریب بالایی دارد به این ترتیب هالون‌ها به عنوان ‌مواد كنترل‌شده در پروتكل مونترال شناخته شده‌اند، بنابراین عامل محدود‌كننده در استفاده ‌از هالون‌ها اثرات زیست‌محیطی آنهاست.

تركیبات هالون اگرچه بسیار محدود مورد ‌استفاده قرار می‌گیرند ولی می‌تواند در اثر انتشار در جو به دلیل عمر طولانی و تركیب با ‌ازن استراتوسفر باعث تخریب آن شده و باعث كاهش ایمنی جو در برابر پرتوهای ماورای ‌بنفش شود. همان طور كه می‌دانید لایه ازن به عنوان سپر محافظ گیاهان حیوانات و انسان ‌در برابر تابش پرتو ماورای بنفش خورشید عمل و از برخورد طول موج كشنده آن ‌به زمین جلوگیری می‌كند و تشعشعات جذب شده در این طول موج‌ها عامل آفتاب ‌سوختگی، سرطان پوست و آب مروارید بوده و می‌توانند با ضعیف كردن سیستم ایمنی بدن ‌انسان مقاومت او را در برابر بیماری‌ها كاهش دهند. علاوه بر این پرتو ماورای بنفش می‌تواند ‌باعث كندی رشد گیاهان و صدمه به ساختار ژنتیكی موجودات زنده شود.‌

به همین دلیل، معاهده‌های بین‌المللی خصوصا معاهده مونترال بشدت استفاده از این ‌تركیبات را محدود كرده است. برخورد برخی تركیبات هالون با حریق ممكن است تركیباتی ‌تولید كند كه در اثر سمیت آنها، افراد دچار مخاطره شوند. كلر در میان عناصر هالون فعال‌تر ‌از دیگران بوده و ملاحظات بیشتری را می‌طلبد در نتیجه تحقیقات و پیشرفت‌های ‌گسترده‌ای هم درباره جایگزینی هالوكربن‌های گازی و مایع و سیستم‌های با گازهای بی‌‌اثر برای هالون‌ها و شیوه‌ها و روش‌های جدید جایگزینی صورت گرفته است كه پس از ‌تصویب پروتكل مونترال و با اعمال الزامات و محدودیت‌های اجبار شده در آن، تلاش ‌گسترده‌ای برای شناسایی مواد و سیستم‌های جایگزین صورت گرفت. ‌

جایگزین‌های هالون ‌

موسسات ملی و بین‌المللی مرتبط با حفاظت لایه ازن درخصوص معرفی جایگزین‌هایهالون اقدامات فراوانی انجام داده‌اند از آن جمله به نشانی ‌اینترنتی http:/www.teap.org و‌ ‌http:/epa.gov/ozone/snap می‌توان اشاره كرد كه با مراجعه به سایت ایتنرنتی هر كدام از آنها می‌توان گزارش‌ها، فهرست ‌جایگزین‌های مورد تایید و حتی تولیدكنندگان آنها را دریافت كرد. امروزه جایگزین‌های ‌هالون كه برخی از آنها از نظر ساختمان ملكولی شبیه هالون است ولی اثر تخریبی كمتر ‌دارند، معرفی شده‌اند. ‌

برخی از جایگزین‌های هالون را می‌توان مواد شیمیایی خشك چند منظوره، آب خاموش ‌‌كننده‌های 2 CO
، سیستم‌های هالوكربنی غیر مخرب لایه ازن، سیستم‌های گاز بی‌اثر‌، سیستم‌های مه آب و غیره را نام برد.‌

سیستم‌های اطفای حریق مبتنی بر هالون تا چندی پیش در كاربردهای خاص خود پیشرو بوده ‌و با توجه به وسعت كاربرد و استفاده از آنها می‌توان گفتگوی سبقت را از سایر ‌سیستم‌های هم رده و مشابه خود ربوده بودند؛ اما امروز به علت مشكلات زیست محیطی ‌شدید این مواد عملا عمر استفاده از آنها رو به پایان است؛ هرچند استفاده از این تركیبات در ‌كاربری‌های مختلف بعد از اثبات وجود مشكلات زیست‌محیطی آنها در تخریب لایه ازن ‌و با تصویب پروتكل مونترال و الحاقیه‌های آن به كلی منع شد و امروزه تولید این مواد و ‌سیستم‌های مبتنی بر آنها متوقف شده است. ‌

درخواست همكاری از دوستداران محیط زیست ‌

از این‌رو دفتر حفاظت لایه ازن با برگزاری سمینارها و ارائه اطلاعات مختلف از دیگر ‌سازمان‌ها و مراجع ذیربط  انتظار دارد تا نسبت به آگاه‌سازی پرسنل خود و اطلاع رسانی ‌در خصوص مواد جایگزین هالون‌ها در صنایع كه سازگار با لایه ازن باشند اقدام كند. این ‌آگاهی و اطلاع رسانی‌ها موجب می‌شود افراد با فناوری‌های رایج جایگزین برای هالون‌‌ها آشنا شده و در صورت نیاز اقدام‌های لازم برای حذف این‌گونه مواد مخرب را به عمل آورند. ‌همچنین از فروشندگان، شارژكنندگان، مخصوصا مصرف‌كنندگان هالون انتظار می‌رود ‌سیستم‌های هالون خودرا  تغییر داده و به سیستم‌های جایگزین هالون روی آورند كه ‌بدیهی است در آینده از نظر اقتصادی به نفع خود قدم مثبتی برخواهند داشت، زیرا طبق ‌برنامه زمانبندی پروتكل مونترال به منظور حفظ لایه ازن احداث سیستم‌های جدید هالون ‌ممنوع اعلام شده و با متوقف شدن تولید هالون، مصرف‌كنندگان این ماده موظف به ‌جایگزینی آن تا سال 2010 با سایر عوامل خاموش‌كننده آتش سازگار با قوانین و مقررات ‌جاری زیست‌محیطی شده‌اند.

در این رابطه دفتر حفاظت لایه ازن سازمان حفاظت محیط زیست با همكاری دولت ‌فرانسه (به صورت همكاری دوجانبه) و با استفاده از تسهیلات صندوق چند جانبه پروتكل ‌مونترال، تحت عنوان «برنامه مدیریت هالون» در نظر دارد با ایجاد مركز تبادل اطلاعات و بانك ‌فیزیكی هالون (شامل مركز بازیافت و استفاده مجدد) تمام واحدهای مصرف‌كننده این ‌مواد در كشور را شناسایی و در صورت امكان تحت پوشش خدمات مراكز تبادل اطلاعات و ‌بانك فیزیكی هالون قرار دهد. ‌

ازلایه ازن‌‌حفاظت كنیم ‌

بنابراین اگر می‌خواهید محصولاتی مانند، اسپری، یخچال، فریزر و كپسول آتش‌نشانی را ‌كه حاوی مواد مخرب لایه ازن هستند دور بیندازید، مراقب باشید گازهای درون آنها ‌خارج نشوند و حتما با مشاوران در این خصوص مخصوصا دفتر حفاظت لایه ‌ازن، سازمان حفاظت محیط زیست تماس حاصل نمایید.‌اگر شما سرویس كار یخچال هستید، سعی كنید از انتشار گازهای مخرب داخل كمپرسور ‌یخچال، فریزر‌ها و دستگاه‌های تهویه مطبوع هنگام تعمیر جلوگیری كنید.‌

اگر لایه ازن و آسمان آبی را دوست دارید، خانواده، همسایه و دوستان خود را از اهمیت ‌حفاظت لایه ازن آگاه كنید.
اگر کشاورز هستید و از متیل بروماید برای ضد عفونی خاك و انبار استفاد می‌كنید، سعی ‌كنید جایگزین‌های مناسب را به كار ببرید. ‌اگر شهروندی هستید كه به زندگی خود و دیگران احترام می‌گذارید، سعی كنید اطلاعات ‌بیشتری درباره اثرات تخریب لایه ازن روی مردم، حیوانات و محیط زیست كسب ‌كنید.‌اگر خانه‌دار هستید، با مصرف محصولاتی مانند اسپری، یخچال و فریزر كه روی آنها نشان ‌دوستدار ازن‌‌‌(
ozone Friendly)  یا فاقد سی اف سی ‌‌ ‌‌(CFC Free)‌نصب شده است، از لایه ازن حفاظت كنید.

اگر آموزگار هستید، دانش‌آموزان خود را نسبت به اهمیت حفاظت از محیط زیست و ‌مخصوصا لایه ازن آگاه كنید و اگر كارمند هستید، به شركت خود در شناسایی تجهیزات ‌موجود حاوی مواد مخرب لایه ازن (آبسردكن، تهویه مطبوع، آتش خاموش‌كن، افشانه‌‌ها و كالاهای اسفنج‌دار) كمك كنید كه خریداری نشوند و با یك همكاری جمعی در ‌جهت عمل به تعهدات پروتكل مونترال قدم برداریم. ‌

 

 این مواد هستند.‌





نوع مطلب :
برچسب ها :

       نظرات
جمعه 26 فروردین 1390
Fereshteh S.SH